Steeds meer huizen in Nederland krijgen glasvezel. Je hoort vaak dat het sneller en stabieler is dan internet via de telefoonlijn of de kabel, maar wat gebeurt er nu precies in zo’n dunne draad? In dit artikel lees je in begrijpelijke taal hoe glasvezel werkt, waarom het zo snel is en wat er bij jou thuis nodig is om het te gebruiken.

Wat is glasvezel?

Een glasvezel is een extreem dunne draad van zeer zuiver glas, ongeveer zo dik als een menselijke haar. Zo’n vezel bestaat uit twee lagen. In het midden zit de kern, waar het licht doorheen reist. Daaromheen zit een tweede laag glas, de mantel, met een iets andere samenstelling. Om het geheel heen zitten beschermende lagen van kunststof, zodat de vezel niet breekt als hij in de grond ligt of door een muur wordt getrokken.

In een glasvezelkabel zitten vaak meerdere van deze vezels gebundeld. Bij een woning komt meestal één dunne kabel binnen, die eindigt in een klein kastje in de meterkast.

Hoe reist licht door een draad?

Het bijzondere aan glasvezel is dat er geen elektrische stroom doorheen gaat, maar licht. Aan het begin van de verbinding zet een laser digitale informatie om in lichtpulsjes: licht aan is een 1, licht uit is een 0. Die pulsjes gaan in razend tempo achter elkaar, miljarden keren per seconde.

Je vraagt je misschien af hoe licht een bocht kan maken. Dat komt door een natuurkundig verschijnsel dat totale interne reflectie heet. Omdat de kern en de mantel net anders zijn samengesteld, kaatst het licht steeds terug zodra het de rand van de kern raakt. Het licht stuitert als het ware door de vezel heen, ook als de kabel in een flauwe bocht ligt. Daardoor komt het signaal aan de andere kant aan zonder dat het onderweg ontsnapt.

Waarom is glasvezel sneller dan koper?

Bij internet via de telefoonlijn (DSL) of via de coaxkabel gaan de signalen als elektrische stroom door koperdraad. Dat werkt, maar koper heeft een paar nadelen. Het signaal wordt zwakker naarmate de afstand groter wordt, en het is gevoelig voor storing van andere apparaten en kabels in de buurt. Woon je ver van de wijkcentrale, dan merk je dat vaak aan een lagere snelheid.

Licht in glas heeft daar veel minder last van. Het signaal verzwakt onderweg nauwelijks en elektrische storingen hebben er geen invloed op. Daarnaast kan er via licht veel meer informatie tegelijk worden verstuurd. Daardoor zijn snelheden van 1 gigabit per seconde of meer bij glasvezel geen uitzondering, terwijl dat over een gewone telefoonlijn niet haalbaar is.

Even snel uploaden als downloaden

Een voordeel dat je in de praktijk snel merkt, is dat glasvezel vaak symmetrisch is. Dat betekent dat de uploadsnelheid net zo hoog is als de downloadsnelheid. Bij oudere verbindingen is uploaden meestal veel trager. Dat maakt weinig uit als je alleen een serie streamt, maar wel als je thuiswerkt en grote bestanden naar de cloud zet, veel videobelt of foto’s back-upt. Met een symmetrische verbinding gaat dat net zo vlot als het binnenhalen van bestanden.

Wat staat er bij jou in de meterkast?

Licht kan je computer of telefoon niet direct lezen. Daarom komt de glasvezel thuis uit in een aansluitpunt in de meterkast. Daarop sluit je een apparaatje aan dat de lichtsignalen omzet in elektrische signalen. Bij veel aansluitingen zit die functie in de router die je van je provider krijgt, soms is het een los kastje. Vanaf de router gaat het signaal via wifi of een netwerkkabel naar je apparaten.

Dat betekent ook dat de snelheid in huis niet alleen van de glasvezel afhangt. Een oude router, een verouderde netwerkkabel of een wifi-signaal dat door drie muren moet, kan ervoor zorgen dat je niet alles uit je verbinding haalt.

Hoe kom je aan glasvezel?

Of je glasvezel kunt krijgen, hangt af van je adres. In veel wijken liggen de kabels al in de straat, maar is de woning zelf nog niet aangesloten. In andere gebieden wordt het netwerk nog aangelegd. De eenvoudigste manier om dat te controleren, is een postcodecheck bij een provider. Op een site als www.solcon.nl vul je je postcode en huisnummer in en zie je of glasvezel op jouw adres beschikbaar is.

Is glasvezel beschikbaar, dan kies je een abonnement en wordt de aansluiting in huis afgemaakt als dat nog nodig is. Daarbij wordt de kabel vanaf de straat tot in de meterkast gelegd, waarna de router wordt aangesloten.

Kort samengevat

Glasvezel werkt door informatie als lichtpulsjes door een dunne glazen draad te sturen. Het licht blijft in de kern door steeds terug te kaatsen tegen de mantel en komt zo vrijwel zonder verlies aan. Dat maakt de verbinding snel, stabiel en ongevoelig voor storing, met als extra voordeel dat uploaden net zo snel gaat als downloaden. Zorg je daarnaast voor een goede router en kabels in huis, dan merk je dat verschil ook echt in het dagelijks gebruik.